Üsküdar

Kuzguncuk, Beylerbeyi ve Çengelköy'ün Boğaz sırtındaki tescilli ahşap ve yarı ahşap yapılarında tesisat sıklıkla bez veya kurşun yalıtımlı iletkenlerle döşenmiştir. Yalıtım gevrekleşip çatladığında iletkenler temas eder ve ahşap taşıyıcı içinde ark başlar. Ahşap yapıda bu ark yangına dönüşme hızı betona göre kat kat yüksektir, bu yüzden duvardan gelen çıtırtı sesi acil müdahale gerektirir.

Hat 500 V Megger ile ölçülür; izolasyon direnci 1 Megaohm altındaysa kablo yamanmaz. Tescilli yapıda sıva kırılmadığı için mevcut boru güzergahından veya cephe görünümünü bozmayan ahşap kaplamalı kanal içinden düşük dumanlı Halogen-Free kablo çekilir. Panoya ark arıza koruma rölesi ve 30 mA Tip A kaçak akım rölesi eklenir.

Üsküdar'ın Boğaz cephesindeki yalı, köşk ve bahçeli dairelerde dış pano ve bahçe buatları sürekli tuzlu neme maruz kalır. Tuz bakır bara yüzeyinde ve otomat terminallerinde oksit tabakası oluşturur; bu tabaka temas direncini yükselterek ısınma, yalıtım direncini düşürerek kaçak akım yaratır. Yağmurlu havada bahçe aydınlatma rölesi sürekli açar.

Bara ve terminal yüzeyleri dielektrik temizleyiciyle açılır, bakıra koruyucu iletken pasta uygulanır ve tüm klemensler tork anahtarıyla sıkılır. Dış pano contalı IP65 gövdeye yükseltilir, içine anti-yoğuşma ısıtıcısı konulur. Bahçe armatürleri paslanmaz veya polikarbonat gövdeli IP65 tipe, askı ve vida elemanları A4 kalite paslanmaza çevrilir.

Acıbadem ve Altunizade'deki klinik, laboratuvar ve ofis katlarında görüntüleme cihazları, sunucular ve UPS panoları hassas yüklerdir. Çok sayıda anahtarlamalı güç kaynağı üçüncü harmonik üretir ve bu akım nötr iletkeninde toplanır; nötr akımı en yüklü fazı aşabilir. Nötr kesiti fazla eşit bırakıldığında iletken aşırı ısınır ve nötr ile toprak arasında üç voltun üzerinde gerilim okunur.

Harmonik analizörle THD ölçülür, nötr kesiti faz kesitinin iki katına çıkarılır ve gerekiyorsa harmonik filtre önerilir. Hassas cihaz hatlarına ayrı toprak barası çekilir, topraklama direnci dijital toprak Megger'iyle ölçülüp belgelenir. UPS bypass şalteri test edilir ve panoya Tip 1+2 aşırı gerilim parafudru monte edilir.

Bağlarbaşı, Ünalan ve Selimiye'deki eski apartman stoğunda toprak hattı hiç çekilmediği için prizlerde nötr ucu toprak klemensine köprülenmiştir. Ana nötr gevşediği anda 220 V faz gerilimi çamaşır makinesi, bulaşık makinesi ve fırının metal gövdesine biner. Çelik evyeye ve cihaza aynı anda dokunan kişi doğrudan şebeke akımına kapılır; bu hafif karıncalanma değil ölümcül risktir.

Prizler tek tek açılarak tüm köprüler sökülür ve nötr ile toprak arası gerilim ölçümüyle hiçbirinin kalmadığı doğrulanır. Bina ortak topraklaması varsa daireden ana panoya 16 mm² koruma iletkeni çekilir; yoksa bahçe veya bodrum zeminine som bakır topraklama çubuğu çakılır. Panoya 30 mA Tip A röle takılır ve açma süresi test cihazıyla doğrulanır.

Pano içindeki her klemens üretici kataloğunda yazılı tork değerinde, yani 2,5 ile 3,5 Nm arasında kalibreli tornavidayla sıkılır. Elle sıkma gözle görünmeyen bir gevşeklik ve temas direnci bırakır; bu direnç üzerinden geçen akım bakır yüzeyi karbonlaştırır, direnç daha da artar ve termal kaçak zinciri başlar. Zincir ilerlediğinde klemens 200 dereceyi aşar, kablo izolasyonunu eritir ve bakalit pano gövdesini tutuşturur.

İş bitiminde yalnız değiştirilen parça değil panodaki tüm otomatlar, kaçak akım rölesi ve bara köprüleri FLIR termal kamerayla taranır. Yetmiş derecenin üzerine çıkmış gizli ısınma odakları tespit edilip yeniden sıkılır, böylece müşterinin birkaç gün sonra aynı arızayı tekrar yaşaması engellenir. Tarama yük altında yapılır, çünkü enerjisiz panoda ısınma görünmez ve arıza gizli kalır. Alüminyum iletken bulunan eski panolarda klemensler altı ay sonra bir kez daha kontrol edilmek üzere takvime alınır, çünkü alüminyum soğuk akma yaparak zamanla yeniden gevşer.

Toprak hattı çekilmemiş binalarda prizde nötr ucunun toprak klemensine köprülenmesine sahada sıfırlama denir. Ana nötr gevşediği veya koptuğu anda 220 V faz gerilimi doğrudan çamaşır makinesi, bulaşık makinesi ve fırının metal gövdesine biner; çelik evyeye veya cihaza dokunan kişi doğrudan şebeke akımına kapılır. Bu kurulum yıllarca sorunsuz görünebilir, sonra tek bir gevşemeyle öldürür.

Müdahalede tüm köprüler tek tek sökülür, binaya som bakır topraklama çubuğu çakılır, ana panoya toprak barası eklenir ve 30 mA Tip A kaçak akım rölesi devreye alınarak açma süresi test cihazıyla milisaniye bazında doğrulanır. Köprülerin tamamının kalktığı, her prizde nötr ile toprak arası gerilim ölçümüyle ayrıca kanıtlanır; tek bir atlanmış priz bile tehlikeyi sürdürür. Çamaşır makinesi ve bulaşık makinesi gibi metal gövdeli cihazların gövde sürekliliği de ölçülerek koruma iletkenine gerçekten bağlı oldukları doğrulanır.

Kuzguncuk'ta tescilli bir ahşap konakta salon duvarından sürekli çıtırtı sesi geldiği ve ara ara yanık kokusu duyulduğu bildirilmiştir. Yirmi altı dakikada ulaşan ekibimiz enerjiyi kesip tavan buatını açtığında bez yalıtımlı iki iletkenin yalıtımının tamamen gevrekleşip döküldüğünü ve klemens çevresindeki ahşabın kömürleştiğini görmüştür. 500 V Megger ile yapılan ölçümde salon linyesinin izolasyon direnci 0,2 Megaohm okunmuştur. Ahşap yapıda sıva kırılmadığı için mevcut boru güzergahından düşük dumanlı Halogen-Free kablo çekilmiş, tüm ekler Wago 221 klemensle kapatılmış, kömürleşmiş ahşap bölge temizlenmiş ve panoya ark arıza koruma rölesi ile 30 mA Tip A kaçak akım rölesi monte edilmiştir. Son ölçümde izolasyon direnci 310 Megaohm okunmuştur.

Bu çağrıda arıza kök nedeni fotoğraf ve termal görüntüyle kayıt altına alınmış, yapılan işlem adım adım servis formuna yazılmış ve müşteri imzasıyla teslim edilmiştir. İşçilik 1 yıl garantilidir.