Fatih

Fatih'te zemin kat çoğu yerde toptan satış, terzi veya lokantadır. Üst katlar konuttur. 1970'lerde kolon tek fazlı ve ince çekildiği için dükkânın ütü, soğutucu ve vitrin aydınlatması evin priz hattına eklenmiştir. Akşam hem dükkân hem daire yüklenince klemens ısınır. Isınan vida gevşer, gevşek vida ark yapar, ark bakeliti kömürleştirir. Televizyon o kömürleşmiş buatın üstündeki prize takılıysa ekran kararır, priz kapağı sararır ve evde 'priz yandı' diye aranır. İlk iş prize yeni kapak takmak değildir. Hat gerilimsiz bırakılır, buat açılır, kömürleşmiş NYA ucu kesilir, kalan bakır True-RMS pensle yük altındayken okunur.

İki telli hatta toprak yoktur. Çamaşır makinesi gövdesi bu dairelerde sıkça çarpar, çünkü gövde su borusuna bağlanmış ya da hiç bağlanmamıştır. Su borusu toprak değildir. Çarpma varsa fiş çekilir, 30 mA Tip A kaçak akım rölesi yoksa pano işi öne alınır. Bez yalıtım parmakla ufalanıyorsa o linye sıva üstü halojensiz kanala alınır. Tarihi sıvayı kırmak için duvar delinmez. Kamera ve internet aynı eski çifte bağlanmaz. Dükkânın kayıt cihazı ve Cat6 hattı ayrı kanalda, priz hattından uzak çekilir. RJ45 uçları kablo test cihazıyla doğrulanır, 'görüntü geliyor' diye bırakılmaz.

Fatih merdivenlerinde hâlâ buşonlu tabla görülür. Buşon attıkça kalın tel takılır, tel ısınır, tabla kararır. Bu tamir değil, yangın hazırlığıdır. Değişimde önce her buşonun beslediği oda yazılır. Sonra 500 V Megger ile linye izolasyonu okunur. Bir megaohmun altındaki hat yenilenmeden yeni şaltere bağlanmaz, çünkü yeni şalter sağlam hattı değil çürük yalıtımı besler ve yine atar. Tabla, alev yürütmeyen modüler gövdeye alınır. Girişe kesme kapasitesi panoya uygun ana otomat, 30 mA Tip A kaçak akım rölesi ve gerekirse Tip 2 parafudr konur. Ocak, çamaşır ve klima aynı 16 amper kola bırakılmaz.

Kolon hattı bina malıdır. Daire kapağının içindeki kömür, kolon klemensinin de gevşek olduğunu gösterir. O klemens daire sahibiyle sınırlı değildir. Yöneticiye yazılı not bırakılır: hangi katta, hangi fazda, kaç amper okunduğu. Sayaç mührünü biz açmayız. Mühür bozulmuşsa veya sayaç tarafı ısınıyorsa kayıt BEDAŞ'a gider, sayaçtan sonraki pano bize kalır. 2026 bantları malzeme hariç işçiliktir ve yerinde değişir: arıza tespiti 750-1.500 TL, sigorta veya kaçak akım rölesi 1.250-3.200 TL, priz ve avize 650-2.800 TL, klima hattı 2.400-5.500 TL, daire panosu 6.500-16.000 TL. Keşif bedeli onarım kabul edilirse işten düşülür. Bağlayıcı rakam ölçümden sonra, işe başlamadan yazılır. İşçilik garantisi bir yıldır.

Suriçi kolonlarında nötr barası ortak ve vida küçüktür. Aksaray akşam vitrinleri açılınca o nötr ısınır, temas direnci artar, daire lambaları birden parlar veya söner. Kullanıcı prizi suçlar. Ölçüm daire girişinde yazılır: faz-nötr, faz-toprak, nötr-toprak. Nötr koptuğunda faz-nötr 180 voltun üstüne çıkar, buzdolabı ve televizyon beslemesi zarar görür. Fişler çekilir. Kolon vidası yöneticiyle seçilir, çünkü hat binanın ortak malıdır. BEDAŞ mührünün öncesi kâğıtta ayrı satırdır. Mührün sonrası, daireye giren faz ve nötr, bizim sıkma işimizdir. Aynı kâğıda hangi katın hangi fazı kaç amper çektiği de yazılır ki komşu daire ertesi gün aynı parlamayı yaşamasın.

Bina ve yan bina sönükse, sayaç soğuksa kayıt dağıtım şirketinedir. Tek dairede salon varken yatak odası yoksa kolonun bir fazı veya ana şalterin bir kutbu gitmiştir. Mandalı yukarıda olup çıkış vermeyen kutup burada sıktır, gövde yıllarca ılık kalmıştır. Amper büyütülmez. İletken 1,5 mm² ise 16 amperin üstüne çıkılmaz. Kesit yetmiyorsa hat değişir. Aynı ziyarette kapı zili trafosu okunur. Gövde ısınıyorsa zil hattı priz hattından ayrılır, gece bobin priz kömürünü beslemez. Diyafon için ayrı ince hat çekilir, kamera beslemesi o hatta bindirilmez. Fatih çağrısı randevu defterine yazılır. Yanık kokusu ve çarpma aynı gün öne alınır. Köprü için dakika rakamı söylenmez. Usta yola çıkmadan tarife farkını telefonda belirtir.